18
Aralık
2013
Yorum Yok
İslamMakaleler
Okunma

Tekfirde İhtiyat ve Selametli Duruş

TEKFİRDE İHTİYAT VE SELAMETLİ DURUŞ

Allahu Teâlâ’ya layıkıyla hamd, Efendimiz Muhammed’e, Onun pak âline ve sadık Ashabına ve tüm mü`min etbaına salât ve selam olsun.

Geçen sayıdaki yazımızda imanın, “İslam”ın, “küfr”ün ve “riddet”in tarifini yapmıştık. İnsanın neyle imana ve İslam’a girdiğine ve neyle çıkıp mürted olduğuna kısa ancak kapsamlı bir şekilde değindik. Şu yazımızda ise şu konulara yer vermek istiyoruz.

– Riddet ve diğer birçok şer’i konularda hüküm ve muahazayı durduran mazeret ve ruhsatlar.
– Allah’ın hükmü ile hükmetmeyenin hükmü
Tekfirde âlimlerin ihtiyat ve temkinleri
– Ayet ve hadislerde geçen küfür ve şirk sözcükler daima dinden çıkartan ve riddet manasını taşıyan büyük küfür ve şirk manasında mıdır?
Bugünkü Tekfirciler kimin izleyicileridirler.
– Tekfirde selametli yaklaşım nedir?

Bol nakli delil ve örneklerle bu konular izah edilmiştir. İnşaallah okuyan istifade edecektir.

Geçen sayıdaki yazımızda ayet, sahih hadis ve akaid alimlerinin kesin hükmüne dayanarak ispatladık ki imanın rükünlerine veya “zaruriyat-ı din”e inanan Allahu Teâlâ’nın indinde mü`mindir. Eğer bu imanı ile Kelime-i Şehadet getirirse cumhura göre aynı zamanda Müslüman’dır da… Zira Hz. Resulullah (salallahu aleyhi vesellem) ve İslam alimleri tarih boyunca Kelime-i Şehadet getirenin Müslüman olduğunu kabul etmişler. Hele kişi namaz, zekat, oruç ve imkanı olup hac gibi farizaları yerine getirmişse artık hiçbir alim ve mezhep Müslüman olduğunda ihtilaf ve tereddüt etmemiştir. Zira iman ve salih amel birleşmiş ve birçok sahih hadiste zikredilen İslam’ın beş esası(şartları) yerine getirilmiştir.

Yine yazımızda bir Müslüman nasıl ve neyle küfre girip mürted sayıldığını da genel hatlarıyla zikrettik. Ancak bunu zikrederken hep “şer’i mazereti ve ruhsatı olmadan şunu, şunu… inkâr ederse” diyerek bir şart koymuştuk. Şimdi de bakalım o şer’i mazeretler nelerdir.

Kaynaklara baktığımızda mükellefi mesuliyetten kurtaran beş mazeret karşımıza çıkmaktadır.

Birinci mazeret: Cehalettir. Zira Allahu Teâlâ Kur`an’da şöyle beyan eder; “Biz peygamber göndermedikçe azap etmeyiz.” (İsra 15) Aynı manayı ifade eden birçok ayet vardır. Özellikle Nisa 165 ve Kasas 59. ayetlerde geçtiği üzere tebliğ ve mesaj bir insana ulaşmadan ve öğretilmeden Allahu Teâlâ onları sorumlu tutmaz ve azaplandırmaz.(1)

Dinin zaruriyat kısmında bazı şartlarda cehalet mazeret olmayabilir. Ancak zaruriyat-ı din olmayan hükümlerde avamlar için veya Daru’l-Harpte olanlar için bütün fakih ve usul âlimleri cehaleti mazeret saymışlardır. (2)

İkinci mazeret: İkrahtır. Zira Allahu Teâlâ Kur`an’da şöyle beyan ediyor; “Kalbi imanla huzur bulmuşken küfre zorlananlar hariç; kimler inandıktan sonra Allah’ı inkâr eder ve (isteyerek) kalplerini küfre açarlarsa bilsinler ki, Allah’ın gazabı onların üzerinedir. Onlar için ahirette de büyük bir azap vardır.” (Nahl: 106) Bir hadiste de Hz. Resulullah (salallahu aleyhi vesellem); “Allah, ümmetimden yanlışlıkla (kasıt olmaksızın) veya unutarak ya da baskı altında günah işleyeni mesuliyetten muaf tutmuştur.” diye beyan etmiştir. (İbn-i Mace, Beyhaki ve başkaları hasen bir rivayetle İbn-i Abbas’tan/ El-Fıkhu’l – İslami/Zuhayli C: 3 S: 1768)

Fıkıh ve usul âlimleri katil ve zina dışında ikrah altında dayatılan her şey mubahtır, demişler. (3)

Ruhsat olan ikrah, ikrah-ı tam(İkrah-ı mulci)dır o da öldürmek veya bir azasını kesmek ya da uzun hapisle tehdit etmekle olur. Tehdit yapan tehdidini yerine getirecek güçte ise ve tehdit edilen de kendini koruyamıyorsa o zaman kişi eğer mürted olması için tehdit almışsa zahiren kendini öyle gösterebilir. Bu, cumhurun görüşüdür. Hatta İmam Şafii, eksik bir ikrahı da mazeret saymıştır. (4) Tabi tehdit kalktığı zaman kişi tekrar Müslümanlığına devam etmelidir.

Üçüncü mazeret: Takiyyedir. Allahu Teâlâ Kur`an’da şöyle beyan eder. “İnananlar, inananları bırakıp inkâr edenleri dost edinmesinler. –korkup mecbur kalma durumu hariç- kim bunu yaparsa Allah’la hiçbir dostluğu kalmaz. Allah sizi kendisinden korkmanız hususunda uyarır. Sonunda dönüş yalnız Allah’adır.” (Al-i İmran 28)

Bu ve Maide 51. Ayete dayandırılarak kâfirleri küfürlerinden dolayı dost edinen kâfir olur. (5) ancak zikrettiğimiz ayette de görüldüğü gibi onlardan bir tehlike sezip korkudan onlara dost görünmenin cevazı vardır. Zira Allahu Teâlâ bir insanı gücünün yetmediği ve kaldıramadığı bir yükle mükellef tutmaz. Zira O (cc) Erhemurrahimin’dir.

Dördüncü mazeret: Nisyandır. Bir insan insanı küfre sokan bir sözü ve davranışı küfre sebebiyet verdiğini unutarak yaparsa mazur sayılıyor. Zira ikrah konusunda zikrettiğimiz hadiste nisyan (unutkanlık) da ikrah gibi mazeret sayılıyor. Geçen aynı hadisin başka bir ifade ve rivayeti de şöyledir: “Ümmetimden yanlışlıkla yaptıkları, unutarak işledikleri ve yapmaya zorlandıkları şeylerin günahı kaldırılmıştır.” (Taberani’nin Kebir’inden / Cami’us-Sağir muhtasarı H. No: 2272)

Beşinci mazeret: Hataendir. Kasıt olmaksızın yanlışlıkla insanın sarf ettiği veya işlediği küfri sözlerinde ve davranışında mazur sayılır. Zira ikrah ve nisyan konusunda zikrettiğimiz iki hadiste de “Hata” da mazeretler içinde zikredilmektedir. Dil sürçmesinde bütün âlimler insanı mazur saymışlar. Özellikle de küfür konusunda.

İşte bu mazeret ve ruhsatlardan ve daha zikredeceğimiz bazı Nebevi uyarılardan dolayı âlimler muşahhas tekfirde çok temkinli davranmışlar. Kolay kolay ben Müslüman’ım diyen şahısların küfrüne hükmetmemişler.

Bir ifade-i meram: Yanlış anlaşılmasın ve kimse yazımızı başka yere çekmesin. Bu yazıyı yazmakla ve zikrettiğimiz mazeretleri öne sürmekle ve daha zikredeceğimiz izahatlarla niyet ve amacımız “Ben kâfirim ve İslam diniyle hiçbir alakam yoktur.” diyerek küfrünü ilan eden bir kimseyi, “Yok, illaki bu kimse Müslüman’dır. Ne yaparsa da yapsın İslam’dan çıkmaz.” diyerek küfrü kesin olan bir kâfiri savunmak ve Allah’ın azabına müstehak olan bir mürtede merhamet etmek değildir. Böylelerine herkesten önce biz kâfir veya mürted demişiz ve diyoruz ve onlara karşı acımasızız. Hayatımız ve mücadelemiz en bariz şahidimizdir.

Bilakis bu çabadan amacımız, yıllarca İ’la-i Kelimetullah uğruna mücadele veren, ömrünün baharını feda eden ve Allah (cc)’ın şeraitini hâkim kılmak için hiçbir fedakârlıktan kaçmayan, bu suçtan(!) dolayı cezaevi yatan hatta müebbed ve ağırlaştırılmış müebbed cezasına çarptırılan Müslüman davetçileri, kahraman mücahitleri, İslam âlimlerini savunmaktır. Ayrıca amacımız yıllarca mürted yöneticilerin maddi-manevi zulmüne maruz kalan ve İslam’ın temel bilgilerinden bile cahil bırakılan, küfrün akide ve ahlakları kendilerine zorla dayatılan ve bütün bunlara rağmen bildiği kadarıyla İslam’ı yaşayan Kelime-i Şehadeti getiren ve yeri gelince her zaman; “Elhamdülillah ben Müslüman’ım” diyen avam-i müslimine merhamet etmektir. Ayrıca da amacımız, bu avamları, yaşatılan zulümden dayatmalardan kurtarmak ve İslam’ın mukaddesatlarını yıllar yılı maruz kaldığı saldırılardan imkânları nispetinde korumak ve onlara sahip çıkmak için şer’i bazı ruhsatlara sarılarak siyasete giren, bu uğurda her tehlikeyi göze alan, genel hallerinde ve sözlerinde Müslümanlık ve samimiyet fışkıran bazı siyasetçileri müdafaa etmektir. Ayrıca da amacımız, Hz. Ali gibi bir zatı tekfir eden “Hariciler”in yolunda giden, onlar gibi cahilce fetva veren, Müslümanları tekfir eden, kendileri dışındaki her Müslüman’ı mürted sayarak kâfirlerden ziyade onlara düşmanlık yapan bazı tekfircilerin tuzağına düşen bazı samimi kardeşlerimizi de kurtarmaktır. Allahu Teâlâ niyet ve amelimizi biliyor ve şahit olarak O(cc) bize yeterdir.

Şimdi bakalım, Ehl-i Sünnet imamları tekfir meselesini nasıl değerlendirmişler. Bu hususta iki açık hadis vardır ve ikisi de sahihtir.

İbn-i Ömer (r.anhüma), Hz. Resulullah salallahu aleyhi vesellemden rivayet etmiş; Hz. Resulullah salallahu aleyhi vesellem buyuruyor ki; “Her kim ki kendi kardeşine ‘Ey kafir!’ dese, onlardan biri onunla dönmektedir. Eğer söyleyen doğru söylemişse (zaten mesele yoktur) yoksa söz ona dönmektedir.” (Buhari 5753, Müslim 60, Tirmizi 2637, Ebu Davud 4687, Muvatta C: 2/984)

Bir adam bir adama fasık veya kâfir deyip ona atarsa, eğer arkadaşı (sövülen) öyle değilse mutlaka söz söyleyene dönmektedir.” (Buhari 5698, Müslim 61)

Bu ve benzeri Nebevi ikazlardan olsa gerek âlimler Kıble ehlinin tekfirinde çok temkinli ve ölçülü davranmışlar. Olabilecek bütün mazeretler ive tevilleri hesaba katmışlar. Örneğin:

İbn-i Abbas(r.anhüma), “Her kim ki Allah’ın indirdiği ile hükmetmezse, işte onlar, kâfirlerin ta kendileridir.” (Maide 44) ayetinin tefsirinde “Allah’ın indirdiği hükmü inkâr ederek onunla hüküm etmeyen kâfir olur. Yoksa inanan kişi onunla hükmetmezse zalim ve fasık olur.” diyerek mutlak olarak tekfir etmemiştir.

İbn-i Cerir Taberi de kendi tefsirinde İbn-i Abbas’ın bu görüşünü tercih etmiştir. (Cami’u’l-Beyan Maide 44. Ayetin tefsiri C: 6 S: 166)

İbn-i Abbas(r.anhüma)’tan gelen başka bir rivayette de “Doğrudur Allah’ın indirdiği hükümle hükmetmeyen küfre girer ancak bu küfür dinden çıkartmayan bir küfürdür. Allah’ı, meleklerini, kitaplarını, resullerini… inkâr edecek gibi değildir.” diye tefsir etmiştir. (Cami’u’l-Beyan Taberi tefsiri aynı ayetin tefsiri C: 6 S: 166)

Ata (r.a) (büyük Tabiinlerden ve müfessirdir) de bu Maide 44. ayetin tefsirinde “Bu Küfür, fısk ve zulüm küfürden küçük bir küfür, fısktan küçük bir fısk ve zulümden küçük bir zulümdür.” diyerek küfrü masiyetle tefsir etmiştir. (Taberi Tefsiri aynı ayetin tefsiri)

İkrime (r.a) de (O da büyük tabiin ve müfessirlerdendir) bu ayetin tefsirinde şöyle bir tevile ve tefsire gitmiştir. “Allah’ın indirdiğiyle hükmetmeyen kalbi ve dili ile inkâr ettiği zaman kâfir olur. (dinden çıkar) Yok, eğer inkâr etmiyorsa sadece amelde kusur ediyorsa o zaman o, Allah’ın indirdiği ile hükmediyor sadece onunla amel etmiyor. Onun için de ayetin ağır tehdidinin altına girmiyor.” (Ğaraibu’l-Kur`an ve Reğaibu’l-Furkan /Allame Hasan İbn-i Muhammed bin Hüseyn el Kumi en-Nisaburi Maide 44. Ayetin tefsiri)

Hatta Berra bin Azib, Ebi Salih, Dahhak, Ebu Miclez, İmran bin Hadid, Huzeyfe, Katade, İbn-u Zeyd, Ubeydullah bin Abdullah bin Utbe bin Mesud gibi Sahabe ve Tabiinler bu ayetler (Maide 44., 45. Ve 47. Ayetler) Ehl-i Kitap hakkındadır. Müslümanlar buna dâhil değildir, demişlerdir. (Cami’u’l-Beyan / İmam Muhammed İbn-i Cerir el-Taberi zikredilen ayetlerin tefsiri. C: 6 S: 163,164)

Diğer bazı âlimler ise bu üç ayetin birincisi (44. Ayet) inkâr edenler içindir. Diğer ikisi ise inkâr etmeyerek hüküm etmeyenler içindir, demişler. (Ğaraibu’l-Kur`an yukarda zikrettiğimiz kaynak)

Keşşaf Tefsirinde Zamahşeri bu önceki sözü İbn-i Abbas(r.anhüma)’a isnad etmiştir. Yani Allah’ın indirdiği ile inkâr ederek hükmetmeyen kâfir, inkâr etmeyerek hükmetmeyenler ise fasık ve zalimdir, demiş ve tercihi de bu yöndedir.

İbn-i Kesir de kendi tefsirinde bunu İbn-i Abbas(r.anhüma)’a isnad etmiştir. Ayrıca Taberi’den naklettiğimizi zikretmektedir.

Hariciler ise bu ayeti delil göstererek günah işleyen her Müslüman’ı tekfir etmişler. (Ğaraibu’l-Kur`an / Nisaburi Tefsiri)

Değerli okuyucular! Tekfircilerin en fazla tekfirde delil gösterdikleri bu ayetin tefsirinde Sahabe-i Kiram’ın en büyük müfessiri olan İbn-u Abbas (r.anhüma), onca zikrettiğimiz diğer Sahabe, Tabiin ve selef müfessirler tekfir konusunda ne kadar titiz ve temkinli davrandıklarına ve bir Müslüman açıkça Allah’ın indirdiğini inkâr etmedikçe veya hafife almadıkça tekfir etmediklerine şahit oldunuz.

Ayrıca bu ve benzeri ayet ve hadislerde zikredilen küfür kelimesi de sadece dinden çıkartan ve mürtetliğe sebebiyet veren küfür kast edilmediğini bilakis çoğu zaman masiyet anlamında olan küfür kast edildiğine de şahit oldunuz.

Ayrıca da Müslümanları tekfir etmede bahane arayan ve acele eden Sahabe, Selef ve Ehl-i Sünnet âlimleri değildir. Bilakis Hariciler olduğu ve bugünlerde de Müslümanları tekfir edenlerin kime tabi olduklarını ve kimin yolunu sürdürdüklerine de şahit oldunuz.

Bir de bunu da bilelim ki kalben inkâr veya hafife alma işin içine girerse veya mazeretsiz dil ile ya da inkârı ifade eden amellerde bulunulursa icma ile o kişinin küfrüne hükmedilmiştir. O hususta ihtilaf yoktur. Geçen izahatlarda buna da şahitlik ettik.

Müslümanları tekfir konusunda ikaz eden yukarda zikrettiğimiz hadisler, Sahabe ve Tabiin alimlerinin tekfirdeki temkini ve yine zikrettiğimiz mazeret ve ruhsatların söz konusu olması tarih boyunca Ehl-i Sünnet alimlerini temkine sevk etmiştir. Şimdi bununla ilgili bazı örnekler verelim:

Kadı Ebu Bekir bin Arabî Sahih-i Buhari üzerine yazdığı şerhinde şöyle demiştir: Bu ümmetten cahil ve hatalı biri eğer, işleyeni kâfir ve müşrik yapan bazı küfür ve şirk amellerini işlese bile cehalet ve hatasından dolayı mazur sayılır. Ta ki işlediği şeyin işleyeni kâfir yapar diye onun cehaletini giderecek bir şekilde delili ona açıklanıncaya kadar, öyle ki artık kişi açık icma ile kesin bir şekilde İslam dininin bir hükmüdür diye açıkça bilinen bir hükmü açıkça inkâr eder duruma gelir. (Kasımi Tefsiri Nisa 48. Ayetin tefsiri C: 5 S: 339)

İmam Şeyh Takiyuddin Kitabu’l-İmani adlı kitabında şöyle demiş: “Hz. Resulullah salallahu aleyhi veselleme ve getirdiği dine dair kalbinde imanı var olan, ancak bazı yorumlarında bid’ate sapmış hatta insanları o bid’atlarına davet de ederse asla kafir değildir.

Kim “Yetmiş iki fırkanın her biri dinden çıkartan küfürle kâfir oluyorlar” dese, bu diyen kişi kitap, sünnet ve icma-i sahabeye muhalefet etmiştir. Hatta dört mezhep imamlarına ve diğerlerine muhalefet etmiştir. Zira onlarda bu yetmiş iki fırkayı tekfir eden yoktur. (Kasımi Tefsiri aynı ayet, aynı S: 340)

İmam İbn-i Teymiyye’den tekfir konusunda konuşan iki kişi hakkında soru soruluyor. O uzunca cevap verdi ve cevabının sonunda şöyle dedi: Eğer bir adam kâfir olduğuna inanmadığı bir adamı kâfir olmadığına dair savunursa -onu himaye ve Müslüman kardeşine yardım etmek için- bu şer’i ve güzel bir niyettir. Bunu yaparken içtihadında isabet ederse iki sevap ve hata ederse bir sevap alır.

Ayrıca şöyle demiş: Tekfir, ancak dinin zaruriyatını (kesin ve açıkça her Müslüman’ca bilinen hükümlerini) ya da icmaa mazhar olan mütevatir hükümleri inkâr etmekle olur.

Bu ümmette ilk başta tekfiri başlatan kimlerdir diye ondan sorulmuş. O da Mutezile ve Haricilerdir. Sonradan tekfir ahlakını alanlar onlardan almış diye cevap vermiştir. Yine İbn-i Teymiyye; Bu hususta gerçek şudur: Hiç şüphesiz bazı sözler vardır, gerçekten küfürdür. Şahıs belirtmeksizin ‘bu sözü söyleyen kâfir oluyor’ denir. Ancak muayyen bir şahıs o sözü söylediği zaman kâfir olmaz, ta ki hüccet (delil) aleyhine oluşuncaya kadar. Yani ta ki bir yetkili veya emir cehaleti tümüyle ortadan kaldıracak bir şekilde şer’i hükmü ona anlatıncaya ve hiçbir mazereti kalmadıktan sonra da aynı sözü tekrarlayıncaya kadar kâfir olmaz, demiştir. (Kasımi Tefsiri Nisa 4. Ayetin tefsiri C: 5 S: 341)

Yine İbn-i Teymiyye kitabının başka bir yerinde şöyle demiştir: Söyleyeni kâfir olan sözler için bir şahsı belirtmeksizin umumi bir tabirle kim bu sözleri söylerse kâfir olur. Ancak belirli bir şahıs söz konusu olunca iş değişiyor. Zira o kişiyi küfürden kurtaracak bazı mazeretleri olabilir. Örneğin o hususta cehaletini giderecek şer’i naslar ona ulaşmamış olabilir. Ya da ona ulaşmış ancak ulaşılan nas şer’i nas olduğu yanında kesinlik kazanmamış ya da kesinlik kazanmış ancak manasını öğrenme ve anlama imkânı olmamış olabilir. Ya da Allahu Teâlâ onu mazur sayacak bir şüphe kalbine girmiş olabilir. Yani kısacası bir insanın eğer Allah (cc) ve Resulüne imanı varsa, ben Müslüman’ım diye izhar ediyorsa bazı sözlü veya ameli günahları işlese bile Allahu Teâlâ onu mağfiret eder. İster o söylediği söze veya işlediği amele şirk ismi verilsin veya günah ismi verilsin. Hz. Resulullah (salallahu aleyhi vesellem)’in sahabeleri ve İslam’ın cumhur imamları bu akide üzerinedirler. İmamlar şahıs ve umum arasına fark koymuşlar. (Kasımi Tefsiri aynı ayet, aynı cilt S: 343)

Ben Kasımi Tefsirinden özetleyerek naklettim. Ancak tefsirde bu konu çok detaylı anlatılmış. İmkânı olan her insana tefsirin bu konusunu tavsiye ediyorum. Kasımi’yi tanıyan kendisinin selefin ne kadar takipçisi olduğunu bilirler.

Yine Kasımi kendi tefsirinde İbn-i Kayyım’dan naklederek şöyle diyor: “İbn-i Kayyım bidatçilerin mezhepleri konusunda şöyle diyor; İslam esasında ittifak edip ancak başka bazı esaslarda ihtilaf edenler. Örneğin; Hariciler, Mu’tezile, Kaderiye, Rafıziler, Cehmiye ve aşırı Mürcieler bunlar bir kaç kısımdır:

Birincisi: Basireti olmayan cahil bir taklitçidir. Bu kısım tekfir ve tefsik(fasıklıkla itham) edilmez, hatta şahitliği de reddedilmez. Tabi eğer hidayeti öğrenme kabiliyeti yoksa. Onun hükmü mustazaf erkek, kadın ve çocukların hükmüdür.

İkincisi: Hak ve hidayeti sorabilir, talep edebilir ve öğrenebilme imkânına sahiptir. Ancak dünyası, başkanlığı, zevkleri ve meaşı ile meşgul olduğu için yapmıyor ve bırakıyor. Bu ilahi tehdidi hak etmiş bir taksiratçıdır. Kendi imkânları miktarınca üzerine vacip olan takvayı terk ettiği için günahkar ve asidir. Bu kişi eğer bidat ve hevası, ondaki sünnet ve hidayete galipse şahitliği red edilir. Yok, eğer ondaki sünnet ve hidayet, ondaki bidat ve hevaya galipse o zaman şahitliği kabul edilir.

Üçüncüsü: Hidayet yolunu sorabiliyor, talep edebiliyor ve öğrenebiliyor, ancak kendi bidat mezhebinin taassubu ve hidayet ehlinin düşmanlığından dolayı yapmıyor. İşte bunun en az derecesi fasıktır ve tekfiri de içtihat konusudur.” İbn-i Kayyım genel kitaplarında bu izahata yer veriyor ve imamlar ve ehl-i sünnet bunları tekfir etmediğini zikrediyor. (Kasımi Tefsiri aynı ayet, aynı cilt S: 340)

Kasımi kendi tefsirinde “Tenbih(uyarı)” diye bir başlık atarak altında şöyle yazmıştır: “Her ne zaman hadislerde; “Kim falan ameli işlerse şirke girer veya küfre girer” ibaresi geçtiğinde dinden çıkartan büyük küfür ve İslam’dan çıkartan büyük şirk kast edilmiyor ve mürted sayılmıyor. Allahu Teâlâ bizi korusun. Öyle ki İmam Buhari de Sahih-i Buhari eserinde “Babu küfranı’l-Aşire ve Küfrün düne küfrın” (Aşireti inkâr ve küfürden küçük küfür) diye bir başlık atmış.

Kadı Ebu Bekir bin Arabî Buhari üzerine yazdığı şerhte, “İmam Buhari’nin bu başlığı atmakla amacı, “itaat ve ibadetlere iman ismi verildiği gibi masiyet ve günahlara da küfür ismi verilmektedir. Ancak bir günaha küfürdür denildiğinde İslam dininden çıkartan büyük küfür kast edilmemektedir.” bilgisini aktarmaktadır. (Kasımi Tefsiri aynı sure, ayet ve cilt S: 339)

Maide 44. Ayetin tefsirinde İbn-i Abbas, Tavus ve başka âlimler de benzer ifadeler kullanmışlardı. Orda da bu hususa değinmiştik.

Bu ayki yazımıza Dr. Mustafa Said el-Hın ve Dr. Muhyettin Dib Mısto adındaki zatların telif ettikleri El-Akidetü’l-İslamiyye adıl eserden bir alıntı yaparak son veriyoruz:

“Müslüman’ı tekfir etmek dinde tehlikeli bir durumdur. Toplumun fertleri arasında bunun yaygınlaşması toplumun zayıf ve yıkılma tehlike haberini arz ettiği için İslam Müslümanları küfürle ittiham etmeyi veya küfür manasını taşıyan herhangi bir vasıfla vasıflandırmayı haram etmiştir ve bir Müslüman’a küfür isnad etmeyi ya da kesin delil olmadan kâfir olduğuna inanmayı küfür saymıştır. Çünkü o, imanı küfür ve mü`mini de kâfir saymaktadır. Zira Hz. Resulullah (salallahu aleyhi vesellem) şöyle buyurmaktadır: “Kişi Müslüman kardeşine “Ey Kafir!” dediği zaman onlardan biri küfürle dönmektedir. Eğer dediği doğru değilse küfür ona dönmektedir.” (İmam Malik Muvatta’da, Buhari Sahih’inde 6104, Müslim Sahih’inde 60)

Hafız İbn-i Hacer Fethu’l-Bari’de bu hadisi şerh ederken şöyle demiştir. Hülasa olarak: Eğer hakkında kâfir sözü söylenilen kişi şer’i olarak kâfirse zaten söyleyen doğru söylemiştir. Ve söylenilen kelimeyi götürmektedir. Yok, eğer öyle değilse o sözün mesuliyeti ve günahı söyleyene dönmektedir.(Fethu’l-Bari C: 10 S: 466)

Bu tehlikeli durumdan dolayı muayyen şahısları tekfir etmede çok ihtiyatlı davranmak daha iyi ve daha selametlidir. En iyisi bir şahsın veya bir grubun hakkında küfür hükmünün çıkartmasını ilmi imkânlara sahip hâkim heyete teslim etmektir. Ta ki şart, ortam, alamet ve şüpheleri inceleyip araştırsınlar. Genel olarak insanlar bu gibi konulara girmekten, sadece duyum ve yaygaralara dayanarak hüküm vermekten menedilmelidir. Zira Allahu Sübhanehu ve Teâlâ şöyle buyurmaktadır: “Bilmediğin bir şeyin ardına düşme. Kuşkusuz kulak, göz ve kalp bütün bunlar yaptıklarından sorumludurlar. (İsra 36)” (El-Akidetu’l-İslami S: 586,587)

İşte sahabeden günümüze dek İslam âlimleri gibi tekfir konusunda da izledikleri yol ihtiyat ve temkinli hareket etmektir. Hiç şüphesiz dinin direği ve muhafızları onlardır. Eğer tehlikeli ve hassas konularda hüküm verme yetkisini kendimizde bulsak, her gün birimiz diğerini tekfir edecektir. Gittikçe bölünüp parçalanacağız. Şeytana maskara ve asıl kâfirlere yem ve İslam ümmetinin yüz karası olacağız. Dünyayı da ahireti de kaybedeceğiz. Hariciler eğer Hz. Ali ve İbn-i Abbas gibi ilim dâhilerini dinleseydi ve kıt ilimleriyle hüküm vermeye kalkışmasaydı İslam’ın ve Müslümanların başına gelen felaketler gelecek miydi?

Herkes bir bitkisel kitabı eline alırsa ve onca mutahassıs doktorları devreden çıkarıp kendisi reçete yazmaya başlarsa insanların hali nice olur. Din candan önemlidir. Onun için herkes okuduğu birkaç terceme kitapla ahkâm kesmeye ve fetva vermeye kalkışmamalıdır. Her İslami konularda olduğu gibi tekfir konusunu da mutahassıs âlimlere bırakmalıdır. Zira Allahu Teâlâ Kur`an’da; “Eğer bilmiyorsanız bilenlere sorunuz.” (Nahl: 43) diye ferman ediyor. Hz. Resulullah (salallahu aleyhi vesellem) de “İlimsiz bir insana fetva verildiğinde onun günahı fetva verenin üzerinedir.” (Ebu Davud ve İbn-i Maceh/Tac) diyerek meselenin ciddiyetini bize izah etmiştir.

Allahu Teâlâ hepimize basireti ve emrettiği istikameti ihsan etsin. Allah’ım bilerek Sana şirk koşmaktan Sana sığınıyorum ve bilmediklerimden de Senden mağfiret diliyorum. Amin…

Gelecek yazıda da takiyye ve diğer bazı önemli konulara değinmek istiyorum inşaallah.

Selam ve dua ile sizi Allah’a emanet ediyorum.
……………………………………………………………………….

1- El-Fıkhu’l-İslami / Vehbe Zühayli C: 7 S: 5330 Arapça Daru’l-Fikr
2- El-Veciz fi Usulu’l-Fıkh/Abdulkerim Zeydan S: 114
Tefsiru’l-Kasımi C: 5 S: 341 Nisa 48. Ayetin tefsirinde
3- El-Veciz fi Usulu’l-Fıkh/Abdulkerim Zeydan S: 141,142
4- El-Fıkhu’l-İslami/Vehbe Zuhayli C: 6 S: 4439
El-Veciz fi Usulu’l-Fıkh/Abdulkerim Zeydan S: 134-142
5- Tefsiru’l-Kasımi C:4 S:51,52,53

Mehmet Beşir Varol / İnzar Dergisi – Kasım 2013 (110. SAYI)

[ Benzer Yazılar ]
[ Ne Demişler ? ]


Yazılarda Arama Yap !
Instagram'da takip et !
    Kalbe Sığdırılan Kainat
    Kalbe Sığdırılan Kainat
  • Gönüller Fatihi Büyük Üstad'a
  • Bekle Beni
Twitter'da Takip Edin !

  • Google Plus Profilim
    Tavsiye Bağlantılar